Pierre ve Marie Curie kimdir, ne zaman ve nerede çalıştı? Marie Curie, uranyum tuzlarından yayılan gizemli ışınları fark ederek bu fenomene “radyoaktivite” adını nasıl verdi? Polonyum ve Radyum gibi yeni elementleri nasıl keşfettiler ve bu çalışmalarıyla iki farklı bilim dalında (Fizik ve Kimya) Nobel Ödülü kazanan tek kişi oldu?
⚛️ PİERRE VE MARİE CURİE
Pierre Curie (1859-1906) ve Marie Curie (1867-1934), radyoaktivite alanındaki çığır açan çalışmalarıyla tanınan, modern bilime yön veren Polonyalı-Fransız bilim insanı çiftidir.
Marie Curie (Maria Skłodowska)
- Eğitim: 1867’de Polonya’da doğdu. Paris’e taşındı ve Sorbonne Üniversitesi’nde eğitim gördü. Fizik ve kimya alanında yüksek dereceler aldı.
- Tarihi Başarılar: Bilimde en çok ödül alan kadınlardan biridir.
- İki Nobel Ödülü: Farklı bilim dallarında (Fizik ve Kimya) Nobel Ödülü kazanan tek kişidir.
Ortak Çalışmaları ve Keşifler
Pierre ve Marie, Paris’te tanıştı ve evlendi. Ortak çalışmaları, radyoaktivite kavramını derinleştirdi:
- Radyoaktivite Çalışmaları: Marie Curie, Alman fizikçi Henri Becquerel’in uranyum tuzlarından yayılan gizemli ışınlar üzerine yaptığı çalışmalardan ilham aldı. O, bu olgunun atomik bir özellik olduğunu fark etti ve buna “radyoaktivite” adını verdi.
- Yeni Elementlerin Keşfi: Uranyum cevheri olan uranyum blendi üzerinde çalışırken, bu cevherin saf uranyumdan daha aktif olduğunu gözlemlediler. Bu, daha önce bilinmeyen iki yeni radyoaktif elementin varlığını gösteriyordu:
- Polonyum (Po): Marie’nin anavatanı Polonya’ya ithafen bu adı verdiler.
- Radyum (Ra): Yoğun radyoaktivitesi nedeniyle bu adı verdiler. Çift, tonlarca cevheri işleyerek saf radyum klorür elde etmeyi başardı.
Nobel Ödülleri
- 1903 Nobel Fizik Ödülü: Radyoaktivite üzerine yaptıkları ortak çalışmalar nedeniyle Henri Becquerel ve Pierre & Marie Curie’ye verildi.
- 1911 Nobel Kimya Ödülü: Marie Curie’ye, Radyum ve Polonyum elementlerinin keşfi ve saf Radyum’un izolasyonu nedeniyle verildi.
Pierre Curie’nin Mirası
Pierre Curie, 1906’da bir at arabası kazasında trajik bir şekilde hayatını kaybetti. Ölümünden önce piezoelektrik etki ve manyetizma (Curie sıcaklığı) üzerine de önemli çalışmalar yapmıştı. Curie çiftinin çalışmaları, nükleer enerjinin temellerini atmış ve kanser tedavisinde radyoterapi (radyum kullanımı) çağını başlatmıştır.